Ngất ngây với những hương vị đặc sản mùa nước nổi miền Tây

Trải dài trên dải đất hình chữ S từ Bắc vào Nam, vùng miền nào cũng có cho mình một nét đặc trưng trong văn hóa ẩm thực. Sông nước miền Tây cũng vậy, cũng có cho mình một nét riêng trong ẩm thực không trùng lập với vùng miền nào. Nổi bật trong nét riêng ẩm thực đó, phải kể đến những hương vị đặc sản mùa nước nổi thơm ngon đầy chất dân dã. Vậy đó là những hương vị đặc sản nào, dimientay.net mời bạn cùng khám phá những món ngon đặc sản mùa nước nổi miền Tây trong bài viết dưới đây.

Đặc sản mùa nước nổi miền Tây có gì khác lạ

Nhắc đến đặc sản mùa nước nổi miền Tây, đầu tiên phải nói đến mùa đặc trưng riêng biệt mang tên “mùa nước nổi” hay “mùa nước lũ”. Một mùa mà chắc có miền Tây Nam Bộ mới có. Một mùa mà thật sự khác biệt hoàn toàn với những nơi khác khi người dân nơi đây xem như mùa kinh tế chính sau nhiều tháng chờ đợi. Tại sao lại nói thế?

Bông điên điển mùa nước nổi miền Tây
Bông điên điển mùa nước nổi miền Tây

Vốn dĩ như vậy là vì mùa nước lũ miền Tây không tàn phá mạnh bạo như mùa lũ ở miền Trung, Tây Nguyên hay miền Bắc. Mà ngược lại, mùa lũ về là lúc những cánh đồng bạc ngàn, những cánh vườn trái cây xanh mướt và những dòng sông được trĩu đầy một lượng phù sa rất lớn. Kèm theo lượng phù sa đó, mùa nước lũ còn đem về biết bao sản vật nước ngọt quý để người dân khai thác cải thiện kinh tế của gia đình mình.

Bằng những điều ưu đãi mà mẹ thiên nhiên đã ban tặng, người dân miền Tây đã tận dụng sự vốn có để làm giàu cho kho tàng ẩm thực của mình. Mặc dù các món ăn, đặc sản không cao sang quyền quý nhưng lại chứa đầy đủ vị ngon, vị hấp dẫn tuyệt vời. Có như vậy thì mới hiểu, tại sao người ta lại thích đến miền Tây như thế.

Đặc sản mùa nước nổi miền Tây có món nào ngon, nổi tiếng

Đặc sản mùa nước nổi miền Tây có rất nhiều món ngon hấp dẫn như bông súng mắm kho, canh chua cá linh bông điên điển, cá heo kho tộ …

Bông súng mắm kho

Nói đến đặc sản mùa nước nổi miền Tây thì phải nói đến món bông súng mắm kho. Mà đã nói đến món bông súng mắm kho thì phải nói đến câu ca dao, tục ngữ nổi tiếng: “Muốn ăn bông súng mắm kho, thì về Đồng Tháp ăn no đã thèm”.

Nhổ bông súng mùa nước nổi
Nhổ bông súng mùa nước nổi

Bông súng mắm kho là món ăn thường ngày của người dân miền Tây nói chung và người dân vùng Đồng Tháp Mười nói riêng. Một món ăn rất đỗi dân dã nhưng đưa cơm hết sức ngon lành. Chính vì vậy mà món bông súng mắm kho được xem như món khoái khẩu không thể thiếu trong các bữa ăn, nhất là khi mùa nước nổi về.

Đặc sản bông súng mắm kho
Đặc sản bông súng mắm kho

Muốn ăn bông súng mắm kho rất dễ, chỉ cần bơi xuồng ra các kênh rạch, vùng đầm hay vùng ngập nước nhổ về. Sau đó rửa sạch, bẻ thành các đoạn ngắn cho vừa ăn. Mắm kho thì có thể dùng các loại như mắm lóc, mắm linh, mắm sặc … chắc lấy nước, sau đó đâm gia vị kho chung với cá, cà tím hoặc thịt ba rọi cho xệch lại là có thể ăn ngon lành.

Cá heo kho tộ

Không giống như các món cá kho tộ khác như cá rô, cá phi, cá trê, cá hú hay cá lóc mùa nào cũng có. Món cá heo khô tộ chỉ có trong mùa nước nổi, và muốn ăn món này phải chờ mùa nước lũ về.

Để đánh bắt loài cá này cũng tương đối dễ, chỉ cần bơi xuồng đến những nơi mà chúng hay sống, dùng lợp, dớn hoặc giăng lưới sau chốc lát là có ngay vài ký.

Cá heo nước ngọt kho tộ
Cá heo nước ngọt kho tộ

Cá khi bắt về, đem cắt vây và đuôi, làm sạch bụng rồi rửa sạch với giấm để khử mùi tanh. Khi kho cá thì dùng các gia vị như nước dừa, tiêu, ớt, nước mắm, … Sau đó đem bắt lên bếp kho cho đến khi nước sền sệt, thêm chút tóp mỡ, tiêu bột…là xong.

Khi ăn kèm với cá, không đâu bằng khi dùng các loại rau như rau muống, rau cù nèo, bông súng hoặc các đọt non của các loài cây có trong vườn.

Canh chua cá linh bông điên điển

Cùng với món bông súng mắm kho và món cá heo kho tộ, canh chua cá linh bông điên điển là các món ăn thuần túy trong mùa nước nổi miền Tây.

Canh chua cá linh bông điên điển mùa nước nổi (Ảnh: Kennnn96)
Canh chua cá linh bông điên điển mùa nước nổi (Ảnh: Kennnn96)

Cá linh là một loài có nước ngọt có rất nhiều trong mùa nước nổi. Nói đúng hơn, đây là loại cá đặc trưng ở miền Tây chỉ có và ngon khi mùa lũ về. Do vậy, mà muốn ăn cá linh phải chờ vào mùa nước nổi và muốn ăn ngon phải ăn vào những ngày đầu mùa. Bởi vì, đầu mùa con cá linh chỉ to bằng đầu đũa, thịt còn nhỏ nên rất thơm và ngọt.

Canh chua cá linh bông điên điển (Ảnh: Vtquy92)
Canh chua cá linh bông điên điển (Ảnh: Vtquy92)

Cá linh có thể chế biến thành nhiều món khác nhau như khô, kho, nấu mẻ hoặc làm mắm. Thế nhưng, dù nấu món gì thì cũng không ngon bằng món cá linh nấu chua với bông điên điển. Một loại bông có vị thanh thanh, nhẫn nhẫn, ngọt ngọt, nói chung là rất ngon và lạ. Vì vậy mà khi nấu với cá linh và một số nguyên liệu khác, món canh chua ngon tuyệt vời.

Cá lóc nướng trui cuốn lá sen

Trong số các món đặc sản mùa nước nổi miền Tây thì có thể khẳng định rằng: “Món cá lóc đồng nướng trui là món ăn phản ánh đúng nét đặc trưng nhất về chất dân dã trong ẩm thực miền Tây và con người Nam Bộ. Vốn dĩ nói như vậy là vì món ăn được chế biến rất đơn giản và không có một chút cầu kỳ nào.

Cá lóc nướng trui (Ảnh: Nguyenvinhha _tg)
Cá lóc nướng trui (Ảnh: Nguyenvinhha _tg)

Minh chứng là cá lóc vừa bắt lên, đem rửa sạch và dùng một que dài xuyên thẳng từ miệng đến đuôi. Sau đó, đem cắm xuống đất, dùng rơm khô phủ kín và đốt lửa thui cho đến khi tro tàn. Khi cá chín, cạo bỏ lớp vẩy đã cháy xém để lộ ra thịt cá trắng rồi bỏ lên lá sen hoặc lá chuối.

Đặc sản đồng quê cá lóc nướng trui
Đặc sản đồng quê cá lóc nướng trui

Nếu đang giữa đồng thì đơn giản là dùng tay bóc thịt cá và chấm với muối ớt hột. Còn muốn ngon hơn thì dùng lá sen non cuốn với ít bún, rau thơm và chấm cùng mắm me. Đặc biệt, ăn cá lóc nướng trui là phải có rượu đế, phải hát vọng cổ mới đúng chất miền Tây.

Gỏi tép đồng bông điên điển

Cũng như bông điên điển, mùa nước nổi là lúc tép đồng (tép trấu) sinh sôi nảy nở rất nhiều. Chỉ cần một chút đặt lợp tại các cánh đồng ngập nước hoặc kéo vó trên các kênh rạch là ăn mệt nghỉ. Tuy nhiên, người dân thường không ăn trực tiếp mà kết hợp với các thức khác để chế biến thành những món ngon. Và món thường được làm nhất chính là gỏi tép đồng bông điên điển.

Gỏi tép đồng trộn bông điên điển (Ảnh: Thaitranluong)
Gỏi tép đồng trộn bông điên điển (Ảnh: Thaitranluong)

Chế biến món gỏi tép đồng bông điên điển khá đơn giản. Tép rửa sạch, để ráo nước rồi bắc chảo dầu nóng, cho tép vào rang đến độ vừa chín giòn vỏ. Tép chín, nhắc xuống để nguội rồi trộn với bông điên điển cùng  giấm, đường, muối, chanh và ớt. Để khoảng năm mười phút cho món ăn thấm gia vị rồi bỏ ra đĩa là có ngay món ăn ngon lành.

Lẩu mắm

Nổi tiếng là món ăn đặc trưng của sông nước miền Tây nên lẩu mắm là món ăn không còn xa lạ gì mới du khách. Tuy nhiên, để tìm ăn một cái lẩu mắm ngon đúng vị thì không phải ai cũng biết. Vì vậy mà muốn ăn ngon, ăn đúng vậy thì phải về Cần Thơ, Đồng Tháp hoặc An Giang, đặc biệt là An Giang – nơi mệnh danh là vương quốc mắm miền Tây.

Đặc sản lẩu mắm miền Tây
Đặc sản lẩu mắm miền Tây

Thông thường, một cái lẩu mắm được nấu trong mùa nước nổi sẽ được ăn kèm với nhiều loại rau khác nhau. Thế nhưng, ngon nhất vẫn là các loại rau đặc sản mùa nước nổi như điên điển, bông súng, búp chuối, cù nèo, cải trời. Muốn ngon nữa thì phải có con cá linh non, như vậy mới đúng chất là món ăn đặc trưng mùa nước nổi miền Tây.

Chuột đồng nướng lu

Nhắc đến món đặc sản thịt chuột thì hầu hết ai cũng e ngại và không dám ăn vì nghĩ chuột là loại rất dễ gây bệnh. Thật chất là như vậy, nhưng đó chỉ là loài chuột sống ở những nơi dơ bẩn như đống rác, cống nước, trong nhà… Còn ở miền Tây thì khác, chuột đem chế biến đều là chuột ở ngoài đồng, chúng chỉ ăn lúa nên rất béo, thơm và sạch. Chính vì vậy mà thịt chúng là một món ăn rất ngon, rất bổ dưỡng.

Đặc sản miền Tây phải thử một lần (Ảnh: tngoc292)
Đặc sản miền Tây phải thử một lần (Ảnh: tngoc292)

Để làm món chuột đồng nướng lu, người ta chọn những con chuột béo múp míp, sau đó tuột lông, làm sạch ruột, cắt móng, rồi tẩm ướp gia vị trong khoảng 15 phút. Khi thịt thấm gia vị, thịt được móc vào cái móc sắc và đem dắt trong một cái lu to để nướng. Trong quá trình nướng, thịt chuột được thoa thêm mỡ, nước gia vị, khoảng nữa tiếng sau thì chín vàng. Mở nắp lu, bày chuột ra cùng dưa leo, rau răm, muối ớt là hết xảy.

Ốc nướng nước mắm tiêu sọ

Ốc bươu thì mùa nào cũng có ở các cánh đồng, muốn ăn thì chịu khó đi dọc bờ kênh mương khoảng vài mươi phút là ăn mệt nghỉ. Tuy nhiên, ốc mà ăn ngon nhất thường là phải vào mùa nước nổi. Vào mùa này, với sự phát triển nguồn thức ăn dồi dào của các vi sinh vật trong nước lũ, nên ốc bươu có thịt rất béo, ngon và ngọt.

Ốc bươu nướng nước mắm tiêu sọ (Ảnh: Tuananh184)
Ốc bươu nướng nước mắm tiêu sọ (Ảnh: Tuananh184)

Ốc bươu chế biến được rất nhiều món như hấp xã, um chuối, nấu cháo … thế nhưng ngon nhất vẫn là món ốc bươu nướng nước mắm tiêu sọ.

Để làm món này rất đơn giản, chỉ cần bỏ một nồi lửa, pha một chén nước mắm có tiêu, ớt, hành và chút đường. Sau đó bỏ lên vĩ nướng là có ngay một món ăn ngon đã thèm. Khi ăn ốc, phải ăn kèm một trong các loại rau như rau răm, rau thơm, lá xoài non … Nước chấm phải là nước mắm chua chua của chanh, cay cay của ớt, vị nồng của tiêu sọ, thế mới chất.

Hiếu Tử


Bài viết liên quan

Mùa nước nổi miền Tây – đặc sản có một không có hai tại Việt Nam

Long Hoa

Chơi gì, ăn gì khi du lịch Mỹ Tho (Tiền Giang)?

Kim Hai

Những đặc sản Long An nên mua về làm quà khi du lịch

Kim Hai